TOKı ve Urban Land Institute’nin (ULI) katkılarıyla ‘Mimar Sinan’dan Olimpiyat Kentine…’ temasıyla, ıstanbul Swissotel’de 12-13 Kasım 2007 tarihlerinde düzenlenen ‘Kentsel Dönüşüm ve Gayrimenkul Yatırımları’ konferansı, Türkiye’nin ileriki dönemdeki kentsel dönüşüm projeleri ve gayrimenkul yatırımı süreçlerine yön vermek amacı ile gerçekleştirildi. ıstanbul’un yaklaşık 13 Milyon nüfusunun, hızla 25 milyona erişeceğini bildiren planlamacılar, ıstanbul’un kendi il sınırlarına sığmayan bir metropol olduğunu vurguladılar ve kentsel dönüşüm projelerinin hızlı bir şekilde hayata geçmesi konusunda hassasiyeti ilgili projeleri sunarak sergilediler. Konferansa katılan dünyanın önde gelen iki önemli mimar ve tasarımcısı olan Zaha Hadid ve Ken Yeang ise ıstanbul için tasarladıkları çarpıcı projelerini paylaştılar.
Zaha Hadid’ten Kartal ve Pendik Projesi
Konferans’ta projeleri ilgili bir sunum yapan Zaha Hadid, ıstanbul’un tarihi ve kentsel dokusunun çok önemli olduğunu ve bu konudaki bir projede çalışmaktan çok büyük mutluluk duyduğunu belirtti. Sunumunda ödüllü birçok projesine yer veren Hadid, son olarak dinleyicilere Kartal-Pendik kentsel dönüşüm projesini ve master planını aktardı. Zaha Hadid’in ıstanbul Strateji Planı’nın bir parçası olarak tasarladığı Kartal Kıyı Kesimi Kentsel Dönüşüm Projesi’nde, 550 hektarlık alanda iş, konut, eğlence, gezi alanları ve marina yer alacak. Konferansta ıstanbul için büyük bir önem taşıyan ve diğer projeler için örnek oluşturacak olan Kartal- Pendik Projesi ile ilgili değerlendirmesini paylaşan Halid konuşmasına “Amacım Kartal ve Pendik hattını dikiş izi bırakmadan bağlamak. Öyle bir yer tasarlamam gerekiyordu ki, semtin vurucu bir vizyonu bulunsun. Projeyi tasarlarken farklı ölçeklerin kabul edilebilir olması ve bize ilham veren tarih ve şehrin topografyası çok önemliydi. Dinamik bir master plan oluşturduk, çok farklı yorumları bir araya getiren ve çok ilginç bir semt meydana getirilecek olan bir master plan.” diyerek devam etti.
Ken Yeang’tan Küçükçekmece- Avcılar Projesi
Ken Yeang, ıstanbul kentsel dönüşüm projesi içerisinde yer alan Küçükçekmece ile Avcılar arasındaki 181 hektarlık alanla ilgili tasarım yarışmasını kazandı. Konferansta dünyada büyük ilgi gören projelerini paylaşan Yeang, Küçükçekmece projesi ile ilgili Küçükçekmece’de bozulan ekolojik sistemi tekrar bir bütün hale getirmeyi amaçladıklarını, parçalanmış ekolojiyi rehabilite ederek eski haline getirmek için semti tekrar tasarladıklarını belirtti. Bu projede ıstanbul’un en büyük parkını yaratmayı ve doğudan batıya ilerleyen ekolojik köprü oluşturmayı amaçlayan Yeang, ilgili master planı da katılımcılar ile paylaştı.
Konferansta, mimarlar, mühendisler ve tasarımcılara seslenen Yeang, önce dünyaya bir şeyi yerleştirmek için özellikle ekolojiyi anlamak gerektiğini vurguladı. Ken Yeang konuşmasına “Kentleşme ekolojiye büyük hasar vermiş durumda. Dünyanın tüm dengesinin bozulmaya başadığı bu dönemde ekolojik tasarımı göz ardı edemeyiz. Ekolojik tasarım çevre üzerinde asgari olumsuz hasar bırakmak amacı ile yapılır, hatta artık çevre üzerinde olumlu etki bırarak tasarım yapmak gerekiyor. Kentleşme ortamı günden güne organikten inorganiğe doğru yöneliyor. O yüzden yapmamız gereken durumu tersine çevirmek yani yeşillendirmek. Doğada süreklilik çok önemlidir ve ekolojinin temelidir. 1990’ların sonlarında dikey kentleşme tasarım modelleri önem kazanmaya başladı. Yerde neyi seviyorsak bunu dikey ortama taşıyabiliriz. Bu da dans gibi yatay arzuların dikey hareketi gibidir. Binalar da yaşayan bir organizma şeklinde tasarlanabilir. Biz insanların mekanları tahrip etmeden önceki bitki örtüsünü analiz ederek tasarım yapıyoruz, onları eskiye dönüştürmeyi amaçlıyoruz. Güneş ışığını her yerden alan, doğal bitkiler, doğal havaladırma kullanılarak harmanlanmış binalar tasarlıyoruz. Gökdelenler homojen bir beton yığını olmaktan çıkabilir. Geleceğin yeşil binaları ve şehirleri yaratılabilir.” dedi.
Aynı oturumda yer alan The College of Estate Manegement Müdürü Dr. Ann Heywood ise konuşmasında “ıklim değiştiğinde çevre de değişiyor, bu yüzyılın sonunda dünya ısısı 6 derece artacak. Kentleşmede doğal bileşenlerin kullanılması durumunda ancak bu durum iyi bir hale getirilebilir. Doğal malzemeler kullanıldığında maliyetler ve kiralar da düşüyor. Ayrıca yeşil binalarda çalışanların verimi daha çok artıyor. Araştırma sonuçlarına göre yeşil binalarda çalışanların verimi yüzde 30 artıyor ayrıca ıngiltere’de yapılan bir araştırmaya göre yine bu binalardaki hastalanma oranlarında %20 azalma görülüyor. Sadece doğal ışık ve aydınlatma kullanıldığı zaman bile çalışan veriminde yüzde 41 gibi büyük bir oranda artış göze çarpıyor. Hastalananların iyileşme süresi ise 2 gün kısalıyor.” dedi.
Türkiye için büyük önem taşıyan kentsel dönüşüm süreci ile gayrimenkul dünyasında ulusal ve uluslararası yatırımlara ilişkin gelişmelerin dünyanın önde gelen 35 uzmanı ile iki gün boyunca masaya yatırıldığı konferans Olimpiyat Kentleri ve Yaşanmış Tecrübeler, Kentsel Dönüşüm Projelerinde Dünya Uygulamaları, Kentsel Dönüşüm Uygulamalarında ıstanbul, Kentsel Dönüşüm Sürecinde Alternatif Finansman Yöntemleri, Sürdürülebilir Proje ve Arazi Geliştirilmesi, Kentsel Tasarım, Yaşam alanları, Konut ve Eko Binalar, Türkiye’de Perakende ve Eğlence Merkezleri, Gelişen Pazarlar, Küresel Yatırımlar ve Türkiye olmak üzere toplam sekiz ana başlıktan oluştu ve iki günde ortalama 600 ziyaretçiye ev sahipliği yaptı.