2010 ıstanbul Avrupa ve Kültür Başkenti Ajansı tarafından, ıBB Kültür A.ş.’nin koordinatörlüğünde, Sanat Limanı’nda gerçekleştirilen Kredi Ötesi sergisi sadece sanatseverlerden değil bankacılar, siyasetçiler, öğretim üyeleri, ekonomistler, sosyologlar ve yöneticilerden de yoğun ilgi gördü. Uluslararası sanatçıların çağdaş yapıtlarını içeren Kredi Ötesi sergisi 25 Temmuz’a kadar Sanat Limanı’nda görülebilir.
Gelecek sadece hükümet ve finans kuruluşlarının ürünü mü olacak yoksa bu gelecekte kültür ve sanatında sözü olacak mı? sorusuna cevap arayan Kredi Ötesi – Çağdaş Sanat ve Karşılıklı Güven Sergisi; dünya finans krizini sanat ve kültürün bakış açısıyla yorumlayarak yitirilen güven ve inanç kavramlarının önemine dikkat çekiyor ve kültürel para devrine geçişin olanaklarını arıyor.
Sanat Limanı; ıstanbul’da gerçekleşecek sergiler için mekân ihtiyacını karşılamak üzere ıstanbul 2010 AKB Ajansı tarafından geçtiğimiz ay Tophane’de hizmete açıldı.
Kredi Ötesi Sergisi Hakkında
Küratörlerin Söylemi:
Kriz öncesi modern kredi, sistemin kendini sürekli yeni yatırım araçlarıyla yenileyebilmesine olan sınırsız güvene dayanıyordu. Kredi zincirlerinin çöküşü ve yatırımların imkânsız meblağlara ulaşması çöküşü getirdi ve en büyük kurban güven oldu.
“Kredi Ötesi-Çağdaş Sanat ve Karşılıklı Güven” sergisi finans krizine, kültürel yenilenme potansiyelini gözden geçirmek için bir fırsat olarak bakıyor. Bu, kurulması gereken yeni bir güven ve inanç kültürünün platformudur. O ne olacaksa -ki soru budur- sadece hükümetler ve finans kuruluşlarının ürünü mü olacak; yoksa sanat ve kültürün de gelecek için kurgulanan bu yeni vizyonda bir sözü olacak mıdır?
Kriz anlayışı saygı ve diyalog için işlevsel bir gereklilik oluşturdu. Diğerinin kültür ve bilgisi bu süreçte çok önemlidir. Bir yeniden tanımlama sürecinden geçiyoruz ve bu sürecin çekirdeği kimliklere, güvene dayalı yeni “kredi” zincirleridir… Öyle görünüyor ki, sanatın ve kültürün bakış açısından dünya finans krizi, güven ve inanç kavramlarının yeniden tanımlanması gereğini getirdi.
Bu aynı zamanda kültürel güven kavramının da yeniden değerlendirilmesi -güven zincirinin derhal ihyası- gereğini vurguluyor. Küresel finans piyasalarından kültür ve politika alanına kaymak gerek. Yeni dünya düzeni hem yatırım ve sermaye akışı üzerinde kontrole hem de tarafların birbirlerinin kişiliklerine olan güvenine dayanacak, güven zincirleri açık tutulacaktır. Artık kültürel para devri gelmiştir… Ya da en azından bu sergi bunun imkânlarını aramaktadır.
Son on yıllarda kültürler geniş ölçekte birbirine yatırım yaptılar – küreselleşme süreci, yan etkileri olarak kültürlerde, sanat alanında, imgelerde, edebiyatta vs.de karşılıklı kültürel güven değiş tokuşunu getirdi. Artık sonuçları değerlendirme ve küreselleşmenin kültürel boyutlarına ne yatırım yapıldığını görme zamanı geldi. Hesaplarda para var mı, göreceğiz; diğer bir deyişle: sizin bana ve kendinize, daha iyi ve karşılıklı, daha faydalı şekilde yardım etmek istediğinizi daha iyi anlayacağım.
Dünyanın geleceği aşağıdaki gibi sorulara verilecek cevaplara bağlıdır: kendi kimliğimde kendimi, komşunun kimliği tarafından tehdit altında olmadan güvende hissediyor muyum? Komşumun benim kimliğime güvenmesi için ne yapabilirim? Komşumun kimliğine güvenmek için ne yapabilirim? Komşumu nasıl, benzer bir yola girmesi ve ortak bir gelecek için barış içinde ilerlemesi için teşvik edebilirim?
Bu bağlamda sergideki eserler izleyiciye eleştirel, mizahi, sevimli, analitik, hatta komik gelecektir.
Maria Vassileva, Lara Boubnova, Luchezar Boyadjiev