“Yıldız Fotoğrafları” olarak bilinen eşsiz hazinenin ıstanbul’u konu alan 576 parçası ıstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A.ş. ve IRCICA tarafından kitap haline getirildi. Kitabın tanıtım fotoğrafların yıllarca saklı kaldığı Yıldız Sarayı’nda yapıldı. Tanıtıma ıBB Genel Sekreter Yardımcısı Muammer Erol, ıBB Kültür Aş. Genel Müdürü Nevzat Bayhan, IRCICA Genel Direktörü Halit Eren, Topkapı Sarayı Müdürü ılber Ortaylı, Prof. Dr. Toktamış Ateş ve edebiyatçı Beşir Ayvazoğlu’nun yanısıra konsoloslar, fotoğraf sanatçıları, tarihçiler ve akademisyenler katıldı.
Sultan II. Abdülhamid’den günümüze ulaşan ve dünyanın en önemli koleksiyonlarından biri olan “Yıldız Fotoğrafları”nın ıstanbul’u konu alan 576 karesi, ıstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür A.ş. ve IRCICA (ıslâm Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi) ile ortaklaşa yürütülen çalışmayla kitap haline getirildi.
Kitabın tanıtım kokteylinde bir konuşma yapan ıBB Kültür Aş. Genel Müdürü Nevzat Bayhan, Napolyo’nun “Dünya üzerinde tek bir devlet olsaydı başkenti ıstanbul olurdu” sözünden yola çıkarak ıstanbul’un büyük bir hazine olduğunu “Sultan II. Abdülhamid Arşivi ıstanbul Fotoğrafları” kitabının ise bu büyük hazinenin kapısını araladığını belirtti. Bayhan IRCICA ortaklığıyla gerçekleştirdikleri bu çalışmayla ilgili “ Deryada bir kâtre olmuşsak ne mutlu bize” dedi.
IRCICA (ıslâm Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi) Genel Direktörü Halit Eren ise yaptığı konuşmada; Sultan II. Addülhamid’in fotoğrafın icadından beri fotoğraf sanatıyla yakından ilgilendiğini, Osmanlı ordusunda bu konuda görevli subayların olduğunu ve bu sayede “Yıldız Fotoğrafları Arşivi”nde 18.000’in üzerinde fotoğraf bulunduğunu belirtti. Eren, Sultan Abdulhamid’in fotoğraf sanatı sayesinde önemli tespitler yaptığını, örneğin Hicaz Demiryolları’nın inşasının her aşamasını görüntülediğini ifade etti. IRCICA Genel Direktörü, “Sultan II. Abdülhamid Arşivi ıstanbul Fotoğrafları” kitabının 2 yılı aşkın bir sürede titiz çalışmalar sonucu hazırlandığını sözlerine ektedi.
ıstanbul’un tarihî vesikası niteliğindeki bu kitapta bir asır öncesinin ıstanbul’unu gösteren fotoğraflar yer alıyor. Kitap; manzaralar, saraylar, camiler, türbeler, çeşmeler, abidevi yapılar, kışlalar, hastaneler, okullar, kamu yapıları, müzeler, törenler, yabancılar, tesisler, sosyal yaşam, surlar, spor ve 1894 depremi alt başlıklarından oluşuyor.
Kitapta ayrıca; Osmanlı’ya fotoğrafın girişini anlatan tarihçe, saray çevresinin fotoğrafla olan ilişkisi ve Yıldız Arşivi’nin oluşması ile ilgili bilgilerde yer alıyor. Kitabın son bölümünde ise “Yıldız Fotoğrafları”na katkı sağlayan ve kitaptaki 576 fotoğrafı görüntüleyen 25 fotoğraf sanatçısının özgeçmişine yer veriliyor. Bu sanatçılar; Abdullah Fères, Ali Rıza Paşa, Bahriyeli Ali Sami, Nikolas Andriomenos, Behçet, Guillaume Berggren, Constantin Joseph Fettel, Gülmez Fères, Hazım, Hüsameddin Bey, Hüseyin Zekai Paşa, Mihran ıranian, ılyas, Ömer Fuad Keskin, Baron von Küller, Mulazım-ı evvel Mehmed, Mehmet Rıfad Efendi, Michailides, Dimitri, J.X Raoult, Darülacaze Fahri Fotoğrafçısı Rıza, Emil Römmer (Römmer & Jones), Jules Sandoz, Paskal Sebah, şevket ve Tarkulyan Bagos.
Önemli bir tarihi belge niteliğindeki bu kitap ayrıca, bir asır içinde ıstanbul’un ve günlük yaşamın geçirdiği değişikliği gözler önüne seriyor.
