Kuru öksürük, nefes darlığı, göğüste baskı hissi, hışıltı solunum… Genellikle gece veya sabaha karşı yoğunlaşan bu şikayetler astım hastalığının habercileri. Günümüzde giderek yaygınlaşan astım gerek dünyada gerekse ülkemizde ciddi bir halk sağlığı sorunu. Her yaşta görülebilen bu hastalık, ülkemizde her 100 erişkinden 5-7’sini etkilerken çocuklarda bu sayı yaklaşık üç katına çıkıyor. Acıbadem Maslak Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Gülcihan Özkan, astımın kontrol altına alınmadığında günlük aktiviteleri ciddi olarak sınırlayabilen hatta yaşamı tehdit eden kronik bir hastalık olduğunu belirtiyor. Doç. Dr. Gülcihan Özkan kış aylarında artış gösteren astımdan korunmanın 5 kuralını anlattı, önemli uyarılar ve önerilerde bulundu.
• Tetikleyen faktörlerden uzak durun
Hava yollarının ataklar halinde gelen daralması ile seyreden astımda toz, duman, gazlı buharlı, kokulu ortamlar, ev tozu akarları, aşırı sıcak ortam, aşırı soğuk, kirli hava ve sigara gibi faktörler şikayetleri tetikliyor. Bu uyaranlar hemen öksürük, nefes darlığı ve göğüste baskı hissi gibi yakınmalara yol açıyor. Krizde hava yollarını saran kaslar kasılırken, ödem ve şişlik artıyor; ilerleyen iltihapla birlikte hava yolu duvarı kalınlaşıyor. Hava yollarındaki salgı bezlerinden kıvamlı bir mukus salınıyor. Tüm bunlar hava yollarını ciddi ölçüde daraltıp, havanın akciğerlere girip çıkmasını engelliyor. O nedenle bu faktörlerden uzak durun.
• İç ve dış ortama dikkat edin
Astım hastalığında iç ve dış ortam da büyük önem taşıyor. Öncelikle oda ısısının çok yüksek olmamasına dikkat edin. Çünkü astım soğuk havalar kadar aşırı sıcaklarda da tetikleniyor. Ayrıca hava kirliliği astım ataklarına yol açtığından son derece tehlikeli. Zira, nitrojen dioksit başta olmak üzere sülfür dioksit, ozon ve diğer asılı partiküllerin astımda atakları artırdığına dair bilimsel veriler mevcut.
• İlaçlarınızı düzenli kullanın
İlaçlarınızı düzenli kullanın ve doktorunuz önermediği sürece kesinlikle kesmeyin. Hastalığınız ve tedavinizle ilgili sizi endişelendiren her şeyi doktorunuza sormanız, tedaviye uyum göstermeniz açısından çok önemli.
• Egzersiz yaparken dikkat edin
İlaçları düzenli kullanan ve kontrol altında olan astımlılar hemen hemen tüm sporları yapabilirler. Özellikle yüzme ve yürüyüş başta olmak üzere tüm sporlar önerilmektedir. Sadece egzersizin tetiklediği astımı olanların dikkat etmesi gerekmektedir.
• Grip aşısı yaptırın
Göğüs Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Gülcihan Özkan “Astım özellikle kış mevsiminde sık görülen influenza ve diğer viral enfeksiyonlar ile tetiklenen bir hastalık olduğu için bu konuda koruyucu önlemler almak çok önemli. Hasta kişilere fazla yaklaşmayın, kalabalık ortamlardan kaçının, grip aşısı yaptırın” diyor.
