1973 yılından bu yana düzenlenen dünyaca ünlü bienalde; başta karikatür olmak üzere fotograf, heykel, poster, grafik, illustrasyon gibi görsel sanat eserleri ile yazılı mizah dalında mizah öyküleri, fıkralar, tiyatro eserleri yarışma kapsamında değerlendirilmektedir.Her bienalde Büyük Ödül olarak bir ALTIN EZOP heykelciği verilirken yanı sıra çeşitli para ödülleri ve özel kurumların ödülleri de verilmektedir. 2009 yılında yapılan 19. Bienal’e çeşitli alanlarda 66 ülkeden 799 sanatçının 2391 eser gönderdiği açıklanmıştır.
Geçtiğimiz günlerde toplanan uluslararası seçici kurulun değerlendirmesine göre Büyük Ödül; ıtalya’dan karikatürcü Agim SULAJ’a, Kültür Bakanlığı Karikatür Ödülü Bulgaristan’dan Romen DRAGOSTINOV’a, Grafik Ödülü Galina PAVLOVA’ya, Resim Ödülü Nikolay STOEV’e, Fotoğraf Ödülü Daniela AROYO’ya, Poster Ödülü Macaristan’dan Peter POCS’a, Karikatür Özel Ödülü ıngiltere’den Ross THOMSON’a, Skalni Materiali JS Co. Rousse Ödülü de Türkiye’den katılan Sadettin AYGÜN ile Atila ÖZER’in seramik heykel çalışmasına verilmiştir.
Ödül töreni için davet alan Aygün ve Özer 14-17 Mayıs’ta Gabrovo’da yapılacak bienal etkinliklerine katılacaklarını açıklamışlardır.
GABROVO MıZAH ve YERGı EVı
Bulgaristan’ın Gabrovo kentinde kurulmuş bulunan Mizah ve Yergi Evi (House of Humour and Satire) bir diğer tanımlamayla Karikatür Müzesi, 1 Nisan 1972 yılında faaliyete geçmiştir. Burada “Dünya dönüyor, çünkü gülüyor” sloganı ile binlerce yazar, çizer ve mizahsever biraraya gelerek mizahı yaşama olanağına kavuşmaktadır. Bugün Mizah ve Yergi Evi; 17 300 sanatçı, yazar ve benzeri kimseler ile aktif bir iletişim içindedir. Bu iletişim sayesinde gerçekleştirilen bilgi alışverişi “Halk Mizahı” kolleksiyonunun durmadan genişlemesini olanaklı kılarken, yeni sergi, yayın ve araştırmalara da önayak olmaktadır.
Yapılan titiz çalışmalar, 460 000 sanat eseri, (35 000 grafik çalışması, 2 000 in üzerinde tablo ve heykel) birikimini oluşturmuştur.
Müzenin kütüphanesinde 35 dilde 26 000 kitap ve dergi bulunmaktadır. Dünya üzerindeki 44 ülkenin 113 kütüphanesi ile iletişim içerisindedir.
Gabrovo’daki bu müzede, toplam 8 000 metrekare alandaki 10 sergi salonunda kişisel sergiler, karma sergiler, ulusal ve uluslararası sergiler yapılmaktadır. Modern görsel ve işitsel cihazlarla donatılmış bu salonlarda grafik, karikatür, yergisel tablo, heykel, fotoğraf, karnaval ve tören maskları, kostüm ve duvar resimleri sergilenmektedir.
Mizah ve Yergi Evi kurulduğundan beri çeşitli yayınlar yaparak tüm dünyaya dağıtmaktadır. Bunlar arasında “A PROPOS” mizah ve yergi dergisi, bulgarca, ingilizce, fransızca ve rusça dillerinde yayınlanmıştır.
20 dilde 43 baskı yapan “Gabrovo Anekdotları Kolleksiyonu” iki yılda bir yapılan “Mizah ve Yergi Yarışması” katalogları, “Dünyanın 106 Modern Karikatürcüsü” albümü, çeşitli ülkelerden derlenen 2 000 fıkrayı içeren “şaka” adlı kitabı ve “Uluslararası Hitar Petar Edebiyat Yarışması”nda ödül kazanan mizah yazarlarının çalışmaları, yayın alanında yapılan önemli etkinliklerdir.
Mizah ve Yergi Evi, iki yılda bir Mayıs ayında “Uluslararası Sanatta Mizah ve Yergi Bienali” düzenlemektedir. Bienalde karikatür, resim, heykel, yergisel grafik, mizahi çizim, fotoğraf ve edebi eserler sergilenmektedir. Bu eserler bir yarışma jürisi tarafından değerlendirilerek ödüllendirilmekte, en önemli esere Altın Ezop heykelciği verilmektedir.
1973 yılında Erdoğan Bozok ülkemize ilk Altın Ezop’u getirmiştir.
Yine iki yılda bir yapılan “Hitar Petar Mizahi ve Yergisel Yayınlar Yarışması” da bu festival içerisinde düzenlenmektedir. Aziz Nesin de bu dalda ödül kazanmıştır.
Uzun ve kısa metrajlı komedi filmlerinin yarıştığı “Uluslar arası Komedi Filmleri Festivali”ni de düzenleyen Mizah ve Yergi Evi, komedi filmleri yapımcılarını desteklemek için yaptığı bu festivalin sonunda, başarılı filmlere “Charli Chaplin Ödülü” vermektedir.
Burada yapılan bir başka yarışma da “Bulgar Ulusal Fıkra ve Öykü Anlatma Yarışması”dır. Bulgaristan’daki geleneksel folklorik mizahı desteklemek amacıyla düzenlenmektedir. En iyi öykü anlatıcısı ödüllendirilmektedir.
Mizah ve Yergi Evi’nde 1985 yılında açılan bir de tiyatro vardır. Burada mizah ve yergi içeren müzik, dans ve tiyatro oyunu çalışmaları yapılmakta, bu alanda yeni yorum ve araştırmalar denenmektedir.
Bu müzenin arşivinde Türk sanatçılarından Erdoğan Bozok, Semih Balcıoğlu, Turhan Selçuk, Erdoğan Başol, Tan Oral, Semih Poroy, Kamil Masaracı, Yalçın Çetin ve daha başka Türk karikatürcülerinin eserleri bulunmaktadır.
