Araştırmacı ılaç Firmaları Derneği (AıFD), yenilikçi ilaçların ve aşıların kullanımıyla Türkiye’nin 2006 yılında hastalıklara karşı önemli bir ilerleme kaydettiğini, ayrıca komplikasyonlar ve hastaneye yatışla bağlantılı çok yüksek masrafların etkisini azaltmak üzere yeni ilaçları kullanarak sağlık sisteminde önemli bir tasarruf elde ettiğini duyurdu.
AıFD açıklamasında ayrıca, Avrupa’daki referans fiyatlara dayanarak 2004 yılında daha şeffaf bir fiyatlandırma sisteminin uygulamaya koyulmasının ardından Türkiye’nin modern ilaçlara Avrupa’nın en düşük fiyatlarıyla erişimden yararlanarak yaklaşık 619 milyon Dolarlık tasarruf sağladığı vurgulandı.
“Yeni ilaçlar daha fazla insanın yaşamını kurtarıyor ve hastalıkların olmadığı, daha iyi ve daha sağlıklı bir yaşam için her gün insanlara yeni ümit veriyor” ifadesini kullanan AıFD Genel Sekreteri Engin Güner, “Halen küresel çapta araştırma ve geliştirme aşamasında yaklaşık 6.000 molekül, yani yeni ilaç adayı üzerinde çalışılıyor. AıFD 2007 yılında Türkiye’de kullanım için onaylanacak, çığır açabilecek bir dizi yeni ilacın eczane raflarına çıkmasını bekliyor,” dedi.
Kişi başına yılda yaklaşık 132 dolar harcayan Türkiye bu rakamla, yılda 300-400 Dolar harcayan Yunanistan gibi komşu ülkeler de dahil olmak üzere Avrupa ülkelerinin gerisinde kalıyor.
AıFD, Türkiye’de hastaların kaliteli bakım ve tedavi talebinin dikkate alınarak yeni ilaçlara daha fazla harcama yapılması ve sağlık sisteminin başka alanlarındaki harcamaların azaltılmasıyla sağlanan tasarruf sonucunda aradaki açığın kapanmaya başladığını belirtti.
AıFD, geçtiğimiz on yıl içerisinde ortalama yaşam süresi beklentisindeki önemli artışın yeni ilaçların sunulmasına bağlanabileceğini belirtti. Geçtiğimiz günlerde yapılan bir çalışmaya göre daha yeni ilaçlara harcanan her dolar sağlık sisteminde 3-6 katına kadar belirgin bir tasarruf sağlıyor.
2006 yılında sağlık alanında, kardiyovasküler hastalıklar (hipertansiyon, hiperkolesterolemi), kanser, astım, diyabet, allerjik rinit ve parkinson gibi hastalıkların tedavisine yönelik 10 yeni ilacın sunulması dahil, önemli kazanımlar yaşandı. Ancak Avrupa ve Amerika’da çoktan piyasaya sunulmuş pek çok yeni ilaç da onay ve geri ödeme sürecini tamamlayamadığı için Türkiye’deki hastalara sunulamadı.
AıFD, Hükümetin yeni ürün onay süresini 210 takvim gününe düşürme sözüyle birlikte yeni ilaçlar alanında ilerleme kaydedildiğini belirtti. AıFD ayrıca, Hükümetin ilaç sektöründe yenilikçiliğin değerini takdir etmesine, yeni ilaçların araştırılması ve bunlara yatırım yapılması için en temel koşul olan fikri mülkiyet haklarına desteğini sürdürmesine dikkat çekerek, bunları küresel rekabet gücü açısından olumlu gelişmeler olarak değerlendirdi.
Ancak AıFD özellikle yeni ürünlerin geri ödeme incelemelerinin uzaması konusunda ivedilikle ciddi reformların gerçekleştirilmesi gerektiğini ve Türkiye’de yenilikçi ilaç sektörüne yönelik net bir stratejinin bulunmamasının sıkıntı yarattığını da vurguladı. Yapılan bir dizi kamuoyu yoklamasının, Türk halkının yeni ilaçlara Avrupa veya Amerika’yla aynı zamanda erişmek istediğini göstermesine rağmen, geri ödeme incelemeleri halen ortalama 6 ay kadar sürüyor ve ilaç onayı için harcanan zaman yaklaşık 2-3 yıl alabiliyor.
“Yeni ilaçların geliştirilmesine yönelik küresel yarışta, biyoteknoloji ve ilaç endüstrisi 2007 yılında yaklaşık 60 milyar dolar harcayacak, ama Türkiye bu araştırmaların %1’inden daha azını gerçekleştiriyor” diyen Güner sözlerine şöyle devam etti; “ Türkiye’yi yenilikci ilaç alaninda küresel bir oyuncu yapabilecek politikalar gelistirilmeli. Yetkili makamlarla diyalog halinde küresel araştırmaların en azından %1’inin burada yapılacağı noktaya ulaşmayı hedefliyoruz.”
Güner, yetkililerle işbirliği içinde ilaç konusunda atılacak adımlar arasında AıFD için 2007 yılı önceliklerini şöyle sıraladı:
- Yeni ilaçlara erişimi iyileştirmek,
- Uzun vadeli bir rekabetçilik stratejisi geliştirerek Türkiye’yi farmasötik yenilikçilik ve yatırım alanlarında küresel bir rakip yapmak,
- Gereksiz harcamaları düşürüp ilaç kullanımında daha akılcı bir yaklaşımı desteklerken yatırım, istihdam yaratma ve ilaç sektöründe yenilikçiliği teşvik eden istikrarlı sağlık politikalarını korumak.
- Yeni ilaçların incelenme ve geri ödeme listesine alınma süresini, halihazırdaki 2-3 yıldan, Avrupa’nın birçok ülkesinde olduğu gibi 12 ayın altına indirmek;
- Türkiye’de klinik araştırmalar konusunda yeni düzenlemelerin kabul edilerek standartların Avrupa ve diğer gelişmiş ülkelerdeki uluslararası düzeylere çıkmasını sağlamak.
